برگفته شده از روزنامه افغانستان

 

ما در جغرفایایی زندگی میکنیم به اسم افغانستان. کشور در قلب آسیا و محاط به خشکه. کشوری که چندین دهه است در جنگ های خانمان سوز داخلی و مداخله های استخباراتی کشورهای ابرقدرت و منطقه ی می سوزد. سالهاست اطفال ما در میان دود و باروت متولد و با خشونت بزرگ می شوند و قد کشیدند. در فضای این چنینی طبیعی است چالش ها و سختی های زندگی بر شانه های مردم سنگینی کند و به راهی سوق شان دهد که نمی خواهند. چرخ روزگار بر مردمان ما چطوری چرخیده است که هر لحظه اش مرگ و حتا بدتر از ان است. با وجود امنیت نسبی و دولت با قدرت متوسط مرکزی در 17 سال گذشته، همه روزه و در گوشه و کنار کشور شاهد نقض حق مردم هستیم.

در چند سال گذشته و در میان خبرهای اسفبار و غم انگیز، به ندرت خبرهای خوش آیند را می شنیدیم و بهانه ی می شد برای لبخند و فراموش کردن زخم های ناسور بر پیکر این ملت بیچاره. با این وجود و به باور من، در مسیر درستی قرار داریم و امیدوار به رسیدن در ساحل آرامش. دیروز خبری خوشحال کننده ی شنیدم که برای حکومت افغانستان و فعالان حقوق بشر دست آورد بزرگی است. شنیدن عضویت افغانستان در شورایی حقوق بشر سازمان ملل متحد مایه خوشحالی من شد. برای کشور که حق و حقوق مردمانش سالیان متمادی زیرپای زورمندان له شده است و برای ملت که همه روزه شاهد نقض موردهای حقوق بشری اند، چه خبری بهتر از این در عرصه جهانی میتواند باشد؟

عضویت افغانستان در شورای حقوق بشر سازمان ملل مزایای بیشماری برای حکومت و مردم ما دارد که در این نوشته بدان به صورت متخصر اشاره میکنم.

 

اما در اول، حقوق بشر و شواری جهانی حقوق بشر چیست؟

حقوق جمع حق است. بشر یعنی انسان. پس حقوق بشر یعنی حقوق انسان ها. حق میتواند حق مالکیت، حق کار، حق تحصیل، حق بیان، حق ازدواج و ... باشد. اعلامیه جهانی حقوق بشر نیز روی این مورها تاکید دارد تا حق کسی نقض نشود.

در واقع، حقوق بشر اساسی ‌ترین، ابتدایی ‌ترین و مهترین حقوقی است که هر انسان به صورت ذاتی، فطری و به صرف انسان بودن از آن بهره‌ مند می‌شود.

در واقع می‌توان گفت در صورتی که جامعهٔ جهانی در فضای صلح، با یک زبان مشترک اخلاقی، گفتگو و مباحثه کنند، این زبان مشترک اخلاقی، در واقع، حقوق بشر نامیده می‌شود.

با توجه به فعالیت کمیسیون حقوق بشر در افغانستان شاید سوالی نزد خوانندگان گرام پیدا شود شورای جهانی حقوق بشر چیست و چرا تازه به عضویت این شورا درآمده ایم؟

شورای جهانی حقوق بشر سازمان ملل متحد یا United Nations Human Rights Council یکی از نهادهای این سازمان بوده که وظیفه آن نشان دادن موارد نقض حقوق بشر در جهان می‌باشد. این شورا همزمان با انحلال کمیسیون حقوق بشر سازمان ملل متحد  در سال 2006 میلادی ایجاد شده‌است. سازمان ملل ایجاد این شورا را به جای کمیسیون حقوق بشر در 15 ماه مارچ 2006 میلادی تصویب کرد.

شورای جهانی حقوق بشر 47عضو دارد. عضویت در این نهاد جهانی برای تمام کشورهای اعضای سازمان ملل متحد آزاد است. اما باید رای اکثریت اعضای را به دست بیاورد تا بتواند عضو این نهاد معتبر شود. کشور عزیز ما افغانستان با 130 رای موافق توانست عضویت این شورا را بدست بیاورد.

التبه گرفتن رای مثبت مبنی بر عضویت افغانستان در این شورا، بیانگر این هم است که وضعیت حقوق بشری در افغانستان نسبت ه سالهای گذشته بهبود چشم گیری داشته است.

توزیع کرسی‌ها در شورای جهانی حقوق بشر بر اساس حضور جغرافیایی، برابر است. بر این اساس 13 کرسی برای قاره آفریقا در نظر گرفته شده است، 13 کرسی برای قاره آسیا، 6 کرسی برای اروپای شرقی، 8 کرسی برای  آمریکای لاتین و کارائیب و 8 کرسی برای اروپای غربی و سایر کشوره در تعیین شده است.

 قبال ذکر است شرط عضویت در شورای جهانی حقوق بشر محدود به دو دوره پی هم برای سه سال است.

 

چرا عضویت در این شورا برای افغانستان مهم است؟ و دارای چه مزایایی می باشد؟

با ایجاد این شورا و لغو کمیسیون حقوق بشر سازمان ملل، صلاحیت ها و ساحه کاری شورای جهانی حقوق بشر بیشتر شد. اعضای این شورا به وسیله مجمع عمومی سازمان ملل انتخاب می شود و از حقانیت و شفافیت بیشتر برخوردار می باشد. این یعنی شورا مذکور جهان شمول است و بهتر می تواند مسایل مربوط به حقوق بشر را انعکاس دهد. در صورت لزوم و مهم بودن موردی، با رای اکثریت جلسه فوق العاده و ویژه تشکیل می دهد و به گونه جدی بدان رسیدگی می کنند. در واقع جلوگیری از نقض حقوق بشر جز اختیارات این شورا است و دارای صلاحیت بالایی نیز هستند.

شورای جهانی حقوق بشر سازمان ملل متحد هر ساله سه جلسه طی 10 هفته برگزار می کنند و مسایل حقوق بشری در جهان را مورد بررسی قرار میدهد. با توجه به اینکه بررسی نقض حقوق بشر در کشورهای عضو اولیت های اصلی این شوراست، عضویت افغانستان در این نهادجهانی میتواند کمک بزرگی در از بین بردن این معضله در کشور کند.

افغانستان با عضویت در این شورا، بیشتر از گذشته زیر ذره بین این شوراست. پس موردهای که باعث نقض حقوق بشر می شود از سوی این شوار بررسی می گردد و من خوش بین هستم راه حلی مناسب نیز برایش پیدا خواهد شد.

ما در افغانستان شاهد نقض حقوق بشر در موردهای فراوان بودیم و هستیم. به طور مثال، حق آزادی بیان، حق تحصیل، حق ازدواج، حق  زندگی و ... در کشورما نقض شده است. دختران به زور به شوهرداده می شوند، به راحتی جان انسانهای بی گناه گرفته می شود، میلیون ها کودک به خصوص دختران از حق تعلیم و تحصیل محروم اند و ... .

حالا عضویت افغانستان در این شورا می تواند از چالش های موجود حقوق بشری بکاهد. زیرا چالش های حقوق بشری در افغانستان در محراق جهانی قرار می گیرد و از سوی حکومت افغانستان مجبور و مکلف به عملی کردن تعهد های شان در قبال جامعه جهانی و به خصوص شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد می باشد.

درپایان این موفقیت را به دولت و ملت افغانستان و به خصوص قانون پوه سروردانش معاون رییس جمهور که سال قبل عضویت کشور در این نهادجهانی را مطرح کرده بود، تبریک و تهنیت عرض میکنم.

با احترام عبدالنصیرموحدی 25 میزان 96 کابل.